Fakultetska 3, 72000 Zenica, Bosna i Hercegovina    |    tel. (+387 32) 444 420, 444 421     |    fax. (+387 32) 444 431    |    E-mail: rektorat@unze.ba
Univerzitet u Zenici
  O bolonjskom procesu
Razmatranje informacije o stepenu implementacije bolonjskog procesa na UNZE
U okviru redovnih aktivnosti samoevaluacija koje se provode na UNZE u toku oktobra mjeseca na više mjesta kod osnivača UNZE analizirana je informacija o dostignutom nivou elemenata iz Bolonja procesa na UNZE u tri prethodne godine. Tako je ova informacija (kompletan tekst u pdf formatu, 588 kB) koja je rađena u okviru redovne univerzitetska samoevaluacije za period 2004-2006.godina predstavljena i razmatrana na sjednici Vlade kantona (25.10), zatim na Komisiji za mlade Skupštine Ze-Do kantona (26.10.), komisiji za obrazovanje i nauku Skupštine kantona (28.10) i najposlije na samoj oktobraskoj sjednici Skupštine kantona 31.10.2007. Također ovaj dokument će razmatrati i članovi Senata UNZE na svojoj sjednici 31.10.2007. godine. Dokument radio je QA tim UNZE na čelu sa prorektorom UNZE prof.Dr Darko Petković koji je i predstavljao UNZE u razgovorima sa skupštinskim zastupnicima. U tim razgovorima prorektor Petković je dat kratki prikaz sadašnjeg stanja u elementima Bolonja procesa, najznačajnije probleme sa kojima se UNZE suočava te očekivanja koja nastavnici i studenti UNZE imaju od Ze-Do kantona kada je u pitanju dalje ispunjenje uslova iz Bolonja procesa.

Svakako danas, u univerzitetskim krugovima i šire, jedan od najčešče spominjanih pojmova je Bolonjska deklaracija ili tačnije Bolonjski proces. Zvanično započet Bolonjskom deklaracijom, 19. juna 1999. godine, Bolonjski proces počiva na nizu dokumenata i deklaracija, počevši od Magna Charta Universitatum, 18. septembra 1988. godine, u kojoj se daju osnovni principi utemeljenja, izgradnje i djelovanja univerziteta, pa preko Lisabonske konvencije, Sorbonske deklaracije, Bolonjske deklaracije, Salamanske konvencije, Praškog i Berlinskog komunikea, do konferencije u Bergenu, Norveška, maja 2005. godine.
Suština Bolonjskog procesa iskazana je Bolonjskom deklaracijom, kojom se 29 evropskih ministara obavezalo da će uspostaviti evropsko područje visokog obrazovanja do 2010.godine, te da će promovirati evropski sistem visokog obrazovanja širom svijeta. Samo ovako ustrojen evropski obrazovni sistem može ostvariti željeni sinergetski efekat kojim bi se omogućilo podizanje konkurentnosti, kako u ekonomskom, tako i kulturno obrazovnom domenu, spomenutog područja.
Provođenje ove ideje u praksu bi se trebalo, a u skladu sa već spomenutom Bolonjskom deklaracijom, ostvariti kroz:

  • Usvajanje sistema lahko razumljivih i uporedivih akademskih zvanja
  • Usvajanje sistema sa dva glavna ciklusa (dodiplomski/postdiplomski)
  • Uspostavu kreditnog sistema - ECTS
  • Promoviranje mobilnosti otklanjanjem prepreka za efektivnu primjenu slobodnog kretanja studenata, nastavnika, naučnih saradnika i administrativnog osoblja
  • Unapređenje evropske saradnje u osiguranju kvaliteta s ciljem razvoja komparabilnih kriterija i metodologija
  • Promovisanje evropske dimenzije u visokom obrazovanju

Kao dopunu ove liste, Praški komunike je naglasio sljedeće elemente bitne za područje visokog obrazovanja:

  • Lifelong learning - cjeloživotno učenje
  • Uključivanje studenata
  • Unapređivanje privlačnosti i konkurentnosti evropskog područja visokog obrazovanja drugim dijelovima svijeta.
NAJAVLJUJEMO:

SEMINAR " Razvijanje svijesti o Bolonjskom procesu - BiH - Integracija u Evropsko područje visokog obrazovanja 2005" , koji će se održati od 6. - 10. juna 2005. godine.
Više informacija na: http://www.sus.ba/bologna/seminar.html

 
Bologna Follow-Up Group (BFUG):

Bologna Follow-Up Group (BFUG) je formacija predstavnika 40 zemalja potpisnica Bolonja deklaracije i NGO-a koje se bave visokim obrazovanjem (EURIDYCE, ESIB, EUA, ENQUA itd.).

CIRCULAR LETTER TO 9 BOLOGNA DECLARATION SIGNATORY COUNTRIES (pdf, 178 kB)
Izvještaj sa Bolonja konferencije o "Okviru za kvalifikacije (EFQ) u Evropskom prostoru visokog obrazovanja (EHEA)" koja je održana u Kopenhagenu od 12-14 januara 2005. godine (pdf, 174 kB)
PREGLED propisa iz oblasti obrazovanja u Federaciji Bosne i Hercegovine (pdf, 113 kB)
ESTABLISHMENT OF THE TWO-CYCLE STRUCTURE (pdf, 466 kB)
Bologna Scorecard criteria (pdf, 164 kB)
Bosnia Herzegovina scorecard (pdf, 59 kB)
Standardi i uputstva za obezbjeđenje kvaliteta u evropskom prostoru visokog obrazovanja (pdf, 176 kB)
Okvir za kvalifikacije evropskog prostora visokog obrazovanja (pdf, 799 kB)
Prezentacija - Bologna Scorecard 18.04.2005. (Powerpoint prezentacija, 2 MB)

Izvještaj sa sastanka Grupe za praćenje Bolonja procesa (Bologna Follow up Group - BFUG)
Manchester 12-13 oktobar 2005

U Manchesteru u Engleskoj je 12-13 oktobra 2005. godine održano prvo zasijedanje Grupe za praćenje Bolonja procesa (BFUG-Bologna Follow Up Group) nakon Ministarske konferencije u Bergenu.
Zasijedanje je održano u Engleskoj pošto je običaj i ustaljeno pravilo da se BFUG sastaje u zemlji koja predsjedava Evropskom Unijom.
BFUG je imao veoma sadržajan Dnevni red.
Na početku sastanka predstavljen je novi Bolonja Sekretarijat. Kako je Velika Britanija odlučila da organizuje slijedeću ministarsku konferenciju u Londonu u maju 2007., onda ona organizuje Bolonja sekretarijat. Sekretarijat čine:
1.Ann McVie - vođa tima
2.Yvonne Clarke - savjetnica
3. Louis Riply - savjetnik
Komunikacija sa Sekretarijatom se obavlja preko e-mail: bologna.secretariat@dfes.gsi.gov.uk, tel. 0044 20 79256311/7364.
Sekretarijat ima svoju web-stranicu: www.dfes.gov.uk/bologna.
Zasjedanjem je predsjedavala Rachel Green (predstavnik sadašnje predsjedavajuće  EU, Velika Britanija), a u predsjedništvu su još bili predstavnik prethodnog predsjedavajućeg EU iz Luksemburga i predstavnik slijedećeg predsjedavajućeg EU, Austrija.
Prvi radni dan Grupe za praćenje Bolonja procesa prošao je u razmatranju Programa rada do slijedeće Ministarske konferencije koja će se održati u maju 2007. godine u Londonu. Programom je predviđeno da se aktivnosti BFUG-a u ovom periodu koncentrišu na

  1. aktivnosti 6 radnih grupa
  2. organizovanje seminara
  3. izradu projekata
  4. i diskusije na sjednicama BFUG-a

Predložene radne grupe su slijedeće:

  1. RG za "stocktaking"
  2. RG za "vanjsku dimenziju"
  3. RG za "socijalnu dimenziju" Bolonja procesa
  4. RG za evropski okvir kvalifikacija
  5. RG za izradu nacrta komunikea za Ministarsku konferenciju u Londonu
  6. RG za snimanje mobilnosti osoblja i studenata i prenosivosti stipendija i grantova

Predloženi su voditelji (zemlje) radnih grupa i zemlje učesnice u radnim grupama.
Odlučeno je da se broj seminara reducira : usvojeno je održavanje 6 seminara.
Usvojena su dva projekta: jedan treba da radi EAU (Evropska asocijacija univerziteta), a odnosi se na doktorski (treći) ciklus, a drugi radi ENQA, a odnosi se na Evropski registar Agencija za bezbjeđenje kvaliteta.  U programu rada BFUG-a su takođe i neki drugi događaji kao i nekoliko veoma bitnih tema za diskusije na BFUG-u

Drugog dana zasijedanja konsultativni članovi BFUG-a (CoE, ENQA, ESIB, EURASHE, EC, UNESCO-CEPES, UNICE, EI) su dali izvještaje o tome čime se oni bave na putu Bolonja reforme.
Slijedeći sastanak BFUG-a održaće se u Austriji koja predsjedava EU od januara 2006. Sastanak će se održati 6-7 aprila 2006. godine u Beču.
Bosna i Hercegovina u narednih godinu dana ima veliki broj značajnih obaveza u vezi implementacije Bolonja reforma.
Podsjećam da je prema ocjeni posebne komisije u implementaciji Bolonja reforme Bosna i Hercegovina na začelju rang liste (među tri posljednje na listi: Andora, BiH i Srbija). Upravo zato, Bolonja proces treba budno pratiti i implementirat te nastojati uhvatiti korak sa ostalim državama ili bar sa onima koje su iz našeg okruženja, a bolje napreduju u Bolonja reformama (Makedonija, Albanija, Crna Gora i Hrvatska).
Prije svega, neophodno je nadoknaditi zaostajanje iz prethodnog perioda u oblastima:

  1. uspostavljanja sistema obezbjeđenja kvaliteta
  2. priznavanja diploma i perioda studija (pod hitno obezbijediti implementaciju primjene Lisabonske konvencije koju je BiH potpisala 2003. godine)
  3. uspostavljanje dvocikličnog sistema studija u potpunosti i priprema za treći - doktorski ciklus

Pored ovih, do Ministarske konferencije u Londonu u proljeće 2007. treba raditi i na slijedećim zadacima:

  1. Započeti posao na izradi nacionalnog/državnog okvira za kvalifikacije koji će biti usklađen sa Evropskim okvirom za kvalifikacije
  2. U potpunosti implementirati standarde i uputstva u nacionalni/državni sistem za obezbjeđenje kvaliteta koje je predložila ENQA
  3. uvesti predloženi model za vanjsku kontrolu agencija za obezbjeđenje kvaliteta
  4. uvođenje sistema cjeloživotnog učenja
  5. uvođenje socijalne dimenzije u visoko obrazovanje (ravnopravan pristup visokom obrazovanju za sve studente)

Mi u BiH treba posebno da vodimo račuina da ćemo za nešto malo više od  godinu dana (do kraja 2006.) morati napraviti :

  1. novi nacionalni/državni izvještaj u kojem ćemo opisati naš dvogodišnji rad na implementaciji Bolonja reformi između dvije ministarske konferencije (Bergen - London, 2005-2007)
  2. novi "stocktaking" izvještaj u kojem će nas pitati o tačno određenim elementima u implementaciji Bolonja reformi

Na osnovu ovih izvještaja i na osnovu nezavisnih izvještaja raznih evropskih institucija za visoko obrazovanje sve članice Bolonja procesa će biti ocijenjene i rangirane prema svom uspjehu u implementaciji Bolonja reformi.
Da bi sve ovo evidentiranje za BiH bilo moguće potrebno je HITNO pristupiti prikupljanju statističkih podataka iz sistema visokog obrazovanja (Državna agencija za statistiku).

Lamija Tanović, Predstavnik BiH u BFUG-u                                     
Sarajevo, 15.10.2005.

 


   početna stranica
webmaster